|
 Pedro Calderon de la Barca
Urodził się w Madrycie 17 stycznia 1600 roku jako trzecie dziecko Diega Calderona de la Barki, sekretarza Rady Skarbu. Naukę rozpoczął w roku 1607 u wielkiego kaligrafa toledańskiego Mornate. Kontynuuje ją w szkole Jose Casanovy, a od 1608 przez pięć lat w jezuickim Colegio Imperial. W dwa lata później umiera matka Calderona, cztery jedna z ciotek pozostawiając w testamencie rodzinną kapelanię, z której dochody miały iść na utrzymanie młodych Calderonów do chwili osiągnięcia przez nich 24 roku życia, a ostatecznie w całości przypaść temu z nich, który obrałby stan duchowny.
W latach 1614-1615 Calderon studiuje filozofię i teologię na uniwersytecie w Alcala de Henares. W 1615 umiera ojciec, Pedro przenosi się do Salamanki gdzie do 1620 studiuje prawo kanoniczne. Rok później wraz z dwoma braćmi zamieszany jest w zabójstwo pewnego szlachcica. Młodzi Calderonowie ukrywają się na terenie ambasady austriackiej, po czym zmuszeni są wypłacić odszkodowanie rodzinie ofiary. W latach dwudziestych powstają pierwsze dramaty: „Amor, honor y poder” (Miłość, honor i władza 1623), „El sitio de Breda” (Oblężenie Bredy 1625). W owym czasie przyjaźni się z Lope de Vegą i Montalbanem. Młodemu Calderonowi nieobce były miłosne awantury.
Wiadomo, iż w 1629 roku wziął udział w zbrojnym najściu, z pogwałceniem klauzury, klasztoru trynitarek, gdzie schronił się pewien aktor, który zranił przedtem jego brata. Przy okazji poturbowano parę mniszek i sprawa otarła się o samego króla. Calderonowi, który miał już możnych protektorów, incydent ten uszedł jednak na sucho. Lata trzydzieste ugruntowują jego sławę jako dramaturga. Powstają: „La vida es sueno” (Życie jest snem 1635), „El gran teatro del mundo” (Wielki teatr świata 1636), „El magico prodigioso” (Czarnoksiężnik 1637). W roku 1637 z inicjatywy króla Filipa IV zostaje przyjęty w poczet kawalerów ekskluzywnego zakonu rycerskiego św. Jakuba (Santiago).
Kiedy w roku 1640 dochodzi do powstania w Katalonii, która zbuntowała się przeciw rządom Madrytu, Calderon czuje się w obowiązku wyruszyć na wojnę. Bierze udział w kampaniach lat 1640-1642, co zostaje uwiecznione w pochlebnym raporcie jego dowódcy, generała Alvara de Quinones. W owym czasie powstaje „El alcalde de Zalamea” (Alkad z Zalamei). Po opuszczeniu wojska Calderon osiedla się w Toledo, a później wstępuje na służbę księcia Alby.
Paroletni okres zamknięcia teatrów spowodowany żałobą narodową (śmierć królowej Izabeli 1644 i następcy tronu, kolejnego syna Filipa IV 1646) skłania Calderona do objęcia stanu duchownego. W 1650 przyjmuje święcenia kapłańskie. Od tego czasu niemal poświęca się wyłącznie pisaniu autos sacramentales. Powstają średnio dwa rocznie, głównie na zlecenie Madrytu. Od roku 1651 jest prawą ręką markiza de Heliche, dworskiego speca od monarszych rozrywek. Dwa lata później zostaje mianowany jednym z kapelanów Kaplicy Nowych Królów.
13 lutego 1633 król mianuje go swoim honorowym kapelanem, a w miesiąc później madrycka Kongregacja Kapłańska przyjmuje go do swego grona, by w roku 1666 wybrać go swym naczelnym kapelanem. Kongregacji tej zapisze poeta w testamencie wszystkie swoje dobra. W ostatnim roku życia Calderon pracuje bardzo intensywnie pisząc ”El cordero de Isaias” (Baranek Izajasza 1681) i pozostawiając niedokończoną „La divina Filotea” (Boska Filotea 1681).
Umiera 25 maja 1681, pozostawiając ogromne dzieło 120 dramatów i przeszło 80 autos sacramentales. Zostaje pochowany, zgodnie z życzeniem testamentu, w odkrytej trumnie – „dla przestrogi marnościom” – w kaplicy św. Izydora kościoła San Salvador, obok swoich przodków.
Opracował Maciej Masztalski.
Na podstawie wstępu Leszka Białego do
polskiego wydania autos sacramentales.
|
